Odzyskiwanie portfela Armory: kopia zapasowa, hasło i problemy z przywracaniem

Plik armory_[ID]_.wallet, którego nie da się otworzyć, wydrukowany podczas konfiguracji arkusz z kluczem głównym albo komputer, który już się nie uruchamia: odzyskiwanie dostępu do portfela Armory zaczyna się od tego, co z tych rzeczy jeszcze się zachowało. Armory jest nadal utrzymywany jako projekt open source, ale stare wersje i zapomniane hasła szyfrujące mogą odciąć dostęp do portfela; odzyskiwanie zwykle polega na wyodrębnieniu kluczy z plików portfela lub z klucza głównego, a nie na ponownym uruchamianiu starego Armory.

Jak faktycznie zbudowane są portfele Armory

Zrozumienie budowy Armory pozwala wyjaśnić większość sytuacji wymagających odzyskiwania, zanim jeszcze się pojawią. Armory może obsługiwać dwa rodzaje portfeli:

• Portfel tylko do podglądu (watch-only, online), który łączy się z Bitcoin Core, widzi salda i przygotowuje transakcje, ale nie zawiera kluczy prywatnych.
• Portfel offline, który zawiera właściwe klucze prywatne, nigdy nie łączy się z internetem i podpisuje transakcje przenoszone na komputer online przez USB.

Jeśli korzystali Państwo z prawdziwej konfiguracji Armory offline, klucze znajdowały się na komputerze, który nigdy nie był online. To doskonałe zabezpieczenie, a przy tym sytuacja z kopiami zapasowymi jest prostsza, niż się wydaje: materiał kluczy znajduje się w plikach portfela offline i w papierowej kopii zapasowej, a nie na komputerze używanym na co dzień.

Armory przechowuje dane we własnych plikach portfela, nazywanych według wewnętrznego identyfikatora portfela, a nie według nadanej mu nazwy: armory_[ID]_.wallet, a obok niego druga kopia o nazwie armory_[ID]_backup.wallet. Szyfrowanie wybiera się osobno dla każdego portfela i tam, gdzie je włączono, obejmuje ono klucze prywatne w tych plikach. Adresy i historia transakcji zapisane w plikach pozostają czytelne niezależnie od tego. Armory umożliwia też eksport kopii zapasowych i wydruk papierowej kopii zapasowej z kluczem głównym. Każdy z tych elementów odgrywa w odzyskiwaniu inną rolę, opisaną poniżej.

Zapomniane hasło portfela Armory (passphrase)

Jeśli włączono szyfrowanie portfela, Armory chroni hasłem klucze prywatne zapisane w pliku. Hasło jest potrzebne do odblokowania kluczy i wydawania środków, ale nie do samego przeglądania adresów czy historii transakcji. W Armory nie ma konta, które pozwalałoby zresetować hasło. Ta sama konstrukcja chroni jednak także Państwa: osoba, która skopiuje zaszyfrowany plik portfela, również nie wyda z niego środków bez hasła szyfrującego. Papierowa kopia zapasowa daje osobną drogę odzyskania dostępu, opisaną poniżej.

Możliwe drogi odzyskania dostępu, od najbardziej praktycznej:

1. Papierowa kopia zapasowa lub klucz główny. Jeśli mają Państwo wydrukowaną kopię zapasową z momentu tworzenia portfela, można przywrócić portfel i ustawić nowe hasło – bez zgadywania hasła.
2. Częściowo zapamiętane hasło. Jeśli pamiętają Państwo fragmenty hasła – słowo bazowe, długość, wzorce liczbowe, zwykle używane symbole – systematyczne przeszukiwanie haseł może sprawdzić te kombinacje na kopii pliku portfela. To samo podejście stosuje się w przypadku Bitcoin Core i innych szyfrowanych portfeli: szyfrowanie jest silne, dlatego trzeba ocenić zaszyfrowane dane portfela i dobrać odpowiednią strategię tworzenia kandydatów, zamiast polegać na czystym brute force. Takie przeszukiwanie mogą przeprowadzić narzędzia open source: btcrecover obsługuje portfele Armory, a John the Ripper pracuje na danych, które btcrecover wyodrębnia z portfela Armory. Te dane zawierają jeden klucz prywatny z portfela, a osoba, która ma do tego dowolną kopię pliku portfela, uzyska dostęp do całego portfela. Dlatego ani tych danych, ani pliku portfela nie należy nikomu udostępniać, a po odzyskaniu dostępu trzeba przenieść środki do nowego portfela.
3. Brak punktu zaczepienia. Bez kopii zapasowej i bez jakichkolwiek wspomnień o haśle nie ma niczego, co pozwoliłoby zawęzić poszukiwania, a każdy serwis, który obiecuje coś innego, nie jest z Państwem szczery.

Usunięte lub utracone pliki portfela Armory

Do odtworzenia portfela z pliku potrzebna jest kopia zawierająca klucze prywatne. Klucze te są zaszyfrowane tylko wtedy, gdy włączono szyfrowanie portfela. Pliki mogą zniknąć przez przypadkowe usunięcie, awarię systemu, nieudaną aktualizację lub wymazany dysk. W odzyskiwaniu chodzi tu najpierw o dane, a dopiero potem o hasło:

• Proszę sprawdzić każdy stary pendrive, dysk zewnętrzny, folder kopii zapasowych i synchronizację w chmurze, które kiedykolwiek były używane z Armory. Warto uwzględnić także dyski, których używania z Armory Państwo nie pamiętają.
• Proszę szukać w standardowych lokalizacjach danych Armory: w Windows %APPDATA%\Armory\ (lub ProgramData\Armory\ dla warstwy usług), w macOS ~/Library/Application Support/Armory/ oraz w Linux ~/.armory/.
• Jeśli plik został usunięty niedawno, proszę natychmiast przestać używać dysku: na dyskach talerzowych usunięte pliki często można odzyskać narzędziami do odzyskiwania plików; na dyskach SSD funkcja TRIM może szybko sprawić, że danych nie da się już odzyskać.
• Należy pracować na kopii lub obrazie dysku, nigdy na oryginale.

Nazwy plików, których należy szukać: armory_[ID]_.wallet (sam portfel) oraz armory_[ID]_backup.wallet (kopia, którą Armory zapisuje obok). Każdy z nich może sam wystarczyć. Mogą się też znaleźć wyeksportowane przez Państwa kopie zapasowe oraz plik armory_[ID]_WatchOnly.wallet, który nie zawiera kluczy prywatnych i nie przywróci dostępu. Dwie rzeczy warto wiedzieć przed poszukiwaniami: Armory nie zapisuje pliku .bak, a wallet.dat w folderze Bitcoin Core należy do Core, nie do Armory. Jeśli testowali Państwo wersję kandydującą 0.97 (release candidate), mogła ona utworzyć także pliki portfela z rozszerzeniem .lmdb; wersja ta importuje stare portfele do tych nowych plików i nie narusza oryginalnych plików .wallet.

Brakujący klucz główny Armory i frazy kopii zapasowych

Podczas konfiguracji Armory prosi o utworzenie kopii zapasowej klucza głównego – długiego ciągu znaków, często udostępnianego jako arkusz kopii zapasowej do wydruku i kod QR. To klucz nadrzędny portfela: pozwala przywrócić dostęp, jeśli plik portfela zostanie utracony lub uszkodzony, i można go użyć bez hasła. Wydrukowana kopia zapasowa to najcenniejsza kartka papieru w całej konfiguracji Armory.

Klucz główny nie jest frazą odzyskiwania BIP-39 złożoną z 12 lub 24 słów. Armory 0.96.5 i wcześniejsze wersje używają własnego formatu klucza głównego, a obsługa BIP-39 pojawiła się dopiero w wersji kandydującej 0.97, dlatego sprawdzanie zgodności z listą słów BIP-39 nie ma zastosowania do klasycznej kopii zapasowej Armory. Ponieważ każdy adres, którego portfel kiedykolwiek użyje, jest wyprowadzany z tego klucza, jedna kopia zapasowa obejmuje cały portfel, łącznie z bitcoinami otrzymanymi już po jej wykonaniu.

Jeśli ta kopia nigdy nie została wydrukowana, proszę sprawdzić wszystkie miejsca, w których lądują dokumenty papierowe i zdjęcia z telefonu: szuflady, sejfy, zeskanowane dokumenty, biblioteki zdjęć, aplikacje do notatek. Jeśli mają Państwo część klucza głównego (uszkodzony wydruk, częściowe zdjęcie, zapamiętany fragment), jest to materiał do odzyskiwania, a nie ślepa uliczka: struktura klucza zawęża liczbę możliwości przy rekonstrukcji. A jeśli plik portfela nadal istnieje, odzyskanie dostępu może w ogóle nie wymagać klucza głównego.

Awaria dysku lub ponowna instalacja systemu

Jeśli Państwa portfel Armory istniał tylko na komputerze, który jest teraz zepsuty lub wymazany, dostęp nadal można odzyskać, o ile zachowały się pliki portfela lub papierowa kopia zapasowa. Jeśli sam dysk uległ awarii, kolejność działań ma znaczenie: proszę przestać używać dysku, wykonać jego obraz i spróbować odzyskać dane – wszystko inne dopiero potem. Jeśli komputer nie działa, ale dysk jest sprawny, proszę podłączyć go jako dysk zewnętrzny do innego komputera i skopiować folder danych Armory przed jakimikolwiek innymi działaniami. Pliki Armory na tej kopii stanowią wtedy materiał do odzyskiwania, niezależnie od tego, czy są zaszyfrowane. Nasz poradnik o portfelu na zepsutym komputerze lub dysku opisuje ten pierwszy krok dokładniej.

Portfel Armory nie ładuje się, zawiesza się lub wciąż ulega awarii

Armory wymaga sporych zasobów: opiera się na lokalnym węźle Bitcoin Core i własnej bazie danych. Jeśli portfel się nie otwiera, zawiesza się lub ulega awarii, najpierw należy sprawdzić te przyczyny:

• Uszkodzona baza danych Armory: bazę danych blockchainu i transakcji Armory można odbudować bez naruszania plików portfela.
• Niekompletna lub nieaktualna instalacja Bitcoin Core: należy upewnić się, że węzeł jest w pełni zsynchronizowany i aktualny.
• Zbyt mało pamięci lub miejsca na dysku albo oprogramowanie antywirusowe blokujące katalog danych.

Odbudowanie bazy danych, ponowna synchronizacja Bitcoin Core i testy w trybie testowym Armory to bezpieczne kroki diagnostyczne, które nie naruszają zaszyfrowanego materiału kluczy. Jeśli plik portfela otwiera się, ale pokazuje nieprawidłowe saldo, problem zwykle leży w warstwie danych, a nie w kluczach.

Portfele wielopodpisowe Armory

Armory obsługuje multisig za pomocą rozwiązania, które nazywa „lockbox”, a odzyskiwanie portfela multisig przebiega inaczej niż w przypadku portfela z pojedynczym podpisem. Potrzebne są oryginalny skrypt redeem (z kopii zapasowej), minimalna wymagana liczba ważnych kluczy prywatnych oraz konfiguracja portfela. Uszkodzoną lub niekompletną kopię zapasową klucza czasem da się naprawić, dlatego warto zlecić ocenę, zanim uznają Państwo portfel za nieosiągalny. Klucza, którego całkowicie brakuje, nie da się odtworzyć, a poniżej progu środków nie można przenieść. Więcej: jak działa odzyskiwanie portfeli multisig.

Usługi odzyskiwania portfeli Armory

Crypto Recovers od 2019 roku odzyskuje dostęp do portfeli, w tym w trudnych przypadkach Armory, gdy hasło szyfrujące zostało częściowo zapomniane, plik portfela jest uszkodzony lub klucz główny jest niekompletny. Pracujemy na kopiach w kontrolowanym środowisku offline i nigdy nie przechowujemy ani nie przenosimy Państwa środków. Jeśli dostęp zostanie przywrócony, otwierają Państwo portfel samodzielnie, przenoszą bitcoiny do nowego portfela utworzonego przez siebie i osobno płacą uzgodnione wynagrodzenie, zgodnie z umową. Jeśli mogą Państwo opisać, co pozostało – plik portfela, częściowo zapamiętane hasło, uszkodzoną kopię zapasową – proszę zlecić poufną ocenę, a uczciwie powiemy, co jest technicznie wykonalne, przed podjęciem jakiegokolwiek zobowiązania.

FAQ: odzyskiwanie portfela Armory

Jak odzyskać hasło szyfrujące (passphrase) portfela Armory?

Armory nie ma wbudowanej funkcji resetowania hasła szyfrującego portfela (passphrase). Jeśli mają Państwo wydrukowaną kopię zapasową klucza głównego, proszę przywrócić z niej portfel i ustawić nowe hasło szyfrujące. W przeciwnym razie odzyskiwanie polega na systematycznym przeszukiwaniu haseł na kopii pliku portfela; zapamiętane szczegóły mogą pomóc zawęzić te poszukiwania.

Czym jest klucz główny Armory?

Klucz główny (root key) to nadrzędny klucz portfela Armory, wyświetlany podczas konfiguracji jako długi ciąg znaków wraz z arkuszem kopii zapasowej do wydruku i kodem QR. Pozwala przywrócić portfel bez hasła, nawet jeśli oryginalny plik portfela został utracony. Drogę do odzyskania dostępu mogą też dać inne zachowane kopie portfela lub wyeksportowane klucze prywatne.

Czy mogę odzyskać środki z Armory bez pliku portfela?

Tylko z kluczem głównym lub inną kopią zapasową zawierającą materiał kluczy. Jeśli nie zachowała się ani użyteczna kopia portfela, ani papierowa kopia zapasowa, ani eksport kluczy prywatnych, żadna usługa nie odtworzy kluczy z niczego.

Jakich plików potrzebuję, aby przywrócić portfel Armory?

Pliku armory_[ID]_.wallet albo leżącej obok kopii armory_[ID]_backup.wallet oraz hasła, jeśli portfel był zaszyfrowany; albo – zamiast obu – wydrukowanej kopii zapasowej klucza głównego. Sam klucz główny wystarczy; sam zaszyfrowany plik portfela wymaga hasła.

Jak zapobiec utracie dostępu do portfela Armory w przyszłości?

Papierową kopię zapasową klucza głównego należy wykonać, gdy tylko Armory to zaproponuje, i przechowywać ją offline w bezpiecznym miejscu, z dala od komputera. Wystarczy zrobić ją raz, ponieważ każdy adres, którego portfel kiedykolwiek użyje, jest wyprowadzany z tego samego klucza głównego. Papierowa kopia zapasowa pozwala przywrócić portfel bez hasła szyfrującego, dlatego trzeba jej strzec równie starannie jak samych środków. Hasło szyfrujące należy zapisać osobno, a kopie pliku portfela przechowywać w więcej niż jednym miejscu. Jeśli kiedykolwiek tworzyli Państwo w Armory kopie zapasowe podzielone na fragmenty w wersji starszej niż 0.96.3, projekt Armory zaleca traktować taki portfel jako skompromitowany i przenieść środki do nowego portfela.

Jak przebiega odzyskiwanie wielopodpisowego portfela Armory?

Portfele multisig w Armory noszą nazwę „lockbox”. Do odzyskania takiego portfela potrzeba jego skryptu redeem, który zawiera klucze publiczne wszystkich uczestników i wymaganą liczbę podpisów, a także tylu kluczy prywatnych uczestników – z ich portfeli lub papierowych kopii zapasowych – ile wynosi ten próg. Dzięki nim można złożyć wymagane podpisy pod transakcją przenoszącą środki. Uszkodzoną lub niekompletną kopię zapasową klucza czasem da się naprawić; klucza, którego całkowicie brakuje, nie da się odtworzyć.

Czy Armory jest nadal wspierany?

Tak. Armory jest nadal utrzymywany jako open source na GitHubie: ostatnie stabilne wydanie to 0.96.5 z grudnia 2018 r., a w maju 2026 r. pojawiła się wersja kandydująca 0.97 z nowym formatem portfela. Klasyczne formaty portfeli są znane, a odzyskiwanie działa bezpośrednio na plikach, więc do wyodrębnienia kluczy nie jest potrzebne działające stare oprogramowanie Armory.

Ile trwa odzyskiwanie hasła Armory?

Dłużej niż w przypadku większości portfeli, i to celowo: mechanizm key stretching w Armory jest domyślnie ustawiony na mniej więcej ćwierć sekundy i 32 MB pamięci na każdą próbę hasła, a parametry te ustalono przy tworzeniu danego portfela. Takie obciążenie pamięci wyraźnie utrudnia łamanie haseł na GPU i sprawia, że przeszukiwanie jednego portfela Armory może trwać inaczej niż innego. Dalej zawęża je to, co Państwo pamiętają: słowo bazowe, przybliżona długość, zwykle używane symbole. Bezpłatna ocena uwzględnia zarówno ustawienia samego portfela, jak i to, co udało się zapamiętać, zanim podamy przewidywany czas.